Advert
Advert
TÜRKİYE’DEKİ PLANLI ŞEHİRLERDEN BAZILARI
Aslan Arslan

TÜRKİYE’DEKİ PLANLI ŞEHİRLERDEN BAZILARI

 

Önceki yazımda belirttiğim gibi bu yazımda sizlere Türkiye’de yerleşim olarak planlı olan şehirlerden Erzincan, Kars ve Atça (Aydın) hakkında kısa bilgiler vererek ülkemizdeki planlama yaklaşımı hakkında bilgi vermeye çalışacağım.

İlk olarak sizlere Kars’tan bahsetmek istiyorum. Kars tarih boyunca Anadolu’ya açılan kapılardan birisi olarak kabul edilmiştir. Bu sebeple hangi devletin hükmü altına girerse girsin önemli askeri üslerden bir olmuş ve bu doğrultuda yerleşim yeri yeniden düzenlenmiştir.  1877 ile 1918 yılları arasında Rus işgali sırasında şehir yine Anadolu’ya açılan biri kapı olarak görüldüğü için dönemin Rus çarı tarafından görevlendirilen mimarlar şehrin yeniden inşası için çalışmalara başlarlar. Şehir merkezinin bugünkü yapılaşma düzeni olan ızgara planı birbirine paralel ve dik kesen geniş yollar üzerinde görkemli taş yapılarla desteklenerek oluşturulmuştur. İşgalden kurtarıldıktan sonrasında ise şehir gelişimi için gerekli özen gösterilmemiş bu yapılaşmanın çevresinde çarpık bir kentleşme oluşmuştur.

Atça’nın yerleşim planını değerlendirecek olursak birçok kaynakta Küçük Paris olarak bahsedilmektedir. Atça cumhuriyet tarihinin ilk modern imarlı yerleşimi kabul edilmektedir. 1922 yılında yunan işgalinden kurtarıldıktan sonra yunan ordusunun arkasında bıraktığı yıkık yerleşmelerden biri olan Atça Cumhuriyetle birlikte canlanmaya başlamıştır. Atça’nın bugünkü hali ise 1924 yılında Mühendis Abdi Hıfzı Bey tarafından Paris’in ünlü meydanlarından olan Charles De Gaulle Meydanı örnek alınarak tasarlanmıştır. Abdi Hıfzı Beyin bu planı Atatürk’ün isteği üzerine modellediği bilinmektedir. Atça Paris’ten farklı olarak 12 yerine 8 ana caddesi vardır.

 Erzincan ise tarih boyunca Anadolu’da ki önemli şehirlerden birisi olmuştur. Tarih boyunca farklı uygarlıklar tarafından hükmedilmiştir. Ayrıca ipek yolunun ise şehirden geçmiş olması şehrin önemli bir noktada olduğunu göstermektedir. Planlama yönünden değerlendirecek olursak Erzincan’da cumhuriyet tarihinde 1939 ve 1992 yıllarında 2 adet büyük deprem meydana gelmiştir. Bu depremler ilki olan 1939 depremi sonrasında şehir büyük bir yıkım yaşamıştır. Bundan dolayı yerleşim yeri demiryolu ile akarsu arasından önce demiryolunun kuzeyine taşınmıştır. 1992 depremi sonrasında ise şehrin yine büyük bir bölümü yıkılmıştır. Bu durum sonrasında 1990 yılı sonrasında planlanan şehir ızgara plana benzer bir şekilde planlanmış olup yakın tarihimizde planlanan ve planı yaşayan nadir şehirlerdendir.

Ülkemizde yerleşim düzeni olarak pek bilinmeseler de mevcut yerleşmeler açısından en düzenli kabul edilebilecek üç yerleşimi sizlere anlatmaya çalıştım.

Bir sonraki yazımda sizlere Türkiye’nin en büyük 3 şehrinden ikisi Ankara ve İzmir’i anlatacağım yazımı okuduğunuz için teşekkür ederim.

ASLAN ARSLAN

Şehir ve Bölge Plancısı

aslanrslan69@gmail.com

twitter: @aslanrs69

 

 

 

 

 

Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
Orman Yangınlarıyla Mücadelede Yapılacak Çalışmalar Değerlendirildi
Orman Yangınlarıyla Mücadelede Yapılacak Çalışmalar Değerlendirildi
KSO Başkanı Zeytinoğlu: Üretimde maliyet baskısı sürüyor
KSO Başkanı Zeytinoğlu: Üretimde maliyet baskısı sürüyor

istanbul escort antalya escort travesti ankara escort ankara escort porno ankara escort bayan